Қазақстандағы агрометеорологиялық мониторинг

IconЖарияланды 04.02.2026

2026 жылдың қаңтар айының 3 онкүндігіне қысқаша агрометеорологиялық шолу.

Қаңтардың үшінші онкүндігінде республиканың оңтүстігінде және оңтүстік-шығысында ауа температурасының аномалиясы плюс 7°С дейін оң болған, Қызылорда облысында минус 3°С және Түркістан облысының тау бөктерінде ауа температурасының аномалиясы минус 1°С норма шамасында байқалған. Түркістан облысының күздік бидай бақыланатын жеке учаскелерінде көктеу (Қазығұрт, Тасарық, Шымкент станциялары), ауыл Т.Рысқұлов метеостанциясы жанынды 3-ші жапырақ фазалары байқалған.

Алматы облысында күздік бидай себілетін аудандарда ауаның минималды температурасы минус 15...19°C дейін төмендеген, күздік бидайдың түптену түйіні тереңдігіндегі топырақтың минималды температурасы минус 5°C болған. Күздік бидай өсірілетін аудандарында жауын-шашын мөлшері нормадан аз болған 3-4 мм (нормадан 33-62%). Қар жамылғысының биіктігі 9-12 см, топарақтың қату тереңдігі 31-49 см болған.

Жетісу облысында күздік бидай өсірілетін аудандарда ауаның минималды температурасы минус 15...21°С, қар жамылғысының биіктігі 7-25 см, топырақтың қату тереңдігі 18-55 см құраған. Жауын-шашын нормадан аз түскен 4-6 мм (нормадан 60%).

Жамбыл облысында күздік бидай егістіктері аймақтарында ауаның минималды температурасы минус 10...20°С, күздік бидайдың түптену түйіні тереңдігіндегі топырақтың минималды температурасы минус 3°С болған. Биіктігі 10 см дейінгі қар жамылғысы көбінесе норма шамасында жауған 5-9 мм (нормадан 71-116%) жауын-шашынмен қалыптасқан. Онкүндіктің соңғы күнінде топырақ 3-16 см тереңдікке дейін қатып, кейбір жерлерде топырақ еріген.

Түркістан облысының күздік дәнді бидай өсіретін аудандарында ауаның минималды температурасы минус 9...16°С, күздік бидайдың түптену түйіні тереңдігіндегі топырақтың минималды температурасы минус 2°С құраған, топырақ көбінесе еріген, тек кейбір жерлерде топырақ 1 см тереңдікке дейін қатып, қар жамылғысының биіктігі 2-7 см болған. Жауын-шашын көбінесе 15-41 мм (нормадан 56-112%) яғни орташа көпжылдық мәндерге жуық жауған.

20 қаңтарда жасалған бақылау бойынша өсімдіктердің қысқа төзімділігін анықтау нәтижелері Жамбыл облысында үсік салдарынан Мерке ауданының Мерке метеостанциясы, Жуалы ауданының Нұрлыкент метеостанциясы және Байзақ ауданының Сарыкемер агрометеорологиялық бекеті маңайларында күздік бидай егістігі орта есеппен 2-5%, Шу ауданының Төлеби метеостанциясы мен Қордай ауданынының Қордай бекеті маңындағы егістіктердің 7-9% үсікке шалдыққанын көрсеткен, өсімдіктер «дәннің өнуі», «көктеу» және «3-жапырақ» фазаларында болған.

Батыс Қазақстан облысында Бәйтерек ауданының Переметное агрометеорологиялық бекетінің маңайында үсікке шалу нәтижесінде күздік бидайдың 8% үсікке шалдыққан, сынама алу кезінде топырақтың жоғарғы қабаты қатқақ болып, қардың биіктігі 21 см құраған.

Түркістан және Жетісу облыстарында қыстайтын дақылдардың жағдайы жақсы, а/ш дақылдарының зақымдануы анықталмаған.

Алматы және Жетісу облыстарында қыстайтын дақылдар сынамаларын өсіру жалғасуда, нәтижелері келесі бюллетеньде ұсынылатын болады.

Онкүндіктің соңғы күні жайылымдардың басым бөлігінде мал жайылымда болған, Батыс Қазақстан облысында, сондай-ақ Ақтөбе облысының Алға ауданында. Қостанай облысының Арқалық ауданында малдарды қораларда ұсталуда, Маңғыстау облысының Маңғыстау ауданында малшылар мал басын азықтандыруда. Қатқақ шым Алматы, Батыс Қазақстан, Қостанай облыстарының жайылымдарында, сондай-ақ Қарағанды, Ұлытау облыстары мен Жетісу облысының жеке жайылымдарында байқалады, дымқыл шым Ақтөбе және Маңғыстау облыстарында орын алған. Онкүндіктің соңында Ақтөбе облысының басым бөлігінде жайылымдар әлсіз тапталған, Маңғыстау, Алматы облыстарының жеке жайылымдарында бірқалыпты тапталу байқалады, Батыс Қазақстан облысының басым бөлігінде және Қарағанды облысының жеке жайылымдарында жайылымдар қатты тапталған.

Жылды таңдаңыз:
Қаңтар
Icon 1-онкүндігі Icon
Icon 2-онкүндігі Icon
Icon 3-онкүндігі Icon